تحلیل متفاوت دکتر آرمان از نوسانات شدید قیمت ارز در کشور:
دلار هزار تومانی حبابی بود که باید یک روز میترکید/ با ثابت نگهداشتن نرخ برابری ریال در مقابل سایر ارزها، ریشه اقتصاد ایران را خشکاندند
دکتر بهمن آرمان در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری سفیر، اظهار داشت:« پایین بودن سرمایهگذاریها، کاهش بودجههای عمرانی ،عدم جذب سرمایهگذاریهای خارجی و مشکلاتی که اقتصاد ایران بعد از تحریم ها با آن روبرو شده از دلایل افزایش و نوسان قیمت ارز در بازار میباشد.»
این اقتصاددان و کارشناس مسایل اقتصادی افزود:« مردم عادی و بویژه دولت در طول این مدت همواره ثابت نگهداشتن نرخ ارز را یک نکته مثبت تلقی میکردند در حالی که نرخ ارز آنهم در کشوری که به مدت 9 سال دارای نرخ تورم 2 رقمی بود خارج از منطق اقتصادی است بنابراین طبیعی بود که چنین اتفاقی را روزی درکشور مشاهده کنیم.»
دکتر آرمان شدت اتفاق رخ داده در کشور را غیر عادی دانست و تصریح کرد:« کمتر دیده میشود در کشوری نرخ برابری پول در طول کمتر از یک ماه 70 درصد کاهش پیدا کند بنابراین آنچه که ما بعنوان نرخ برابری ارز می شناختیم یعنی هر دلار برابر 1000تومان حبابی بود که باید یک روز میترکید زیرا هزار تومان قدرت خرید دلار را ندارد، بطور مثال بر پایه مطالعاتی که بر روی شاخص سی پی آی انجام گرفته قدرت خرید هر اسکناس 1000تومانی که در سال 1350 وارد سیستم پولی کشور شد تنها 2 تومان بیشتر نبود در حال حاضر هم بدون شک قدرت خرید آن خیلی کمتر است.»
مدیر اسبق مرکز مطالعات اقتصادی و بورس ادامه داد:« منطق ایجاب می کرد که اگر دولت ایران تعیین کننده نرخ برابری ریال باشد این اتفاق اقتصادی به تدریج رخ میداد، زیرا آنچه در رابطه با تغییرات اخیر اتفاق افتاد این علامت سوال را مطرح می کند که آیا اصولا دولت ایران نقشی در نرخ برابری قیمت ارز خود دارد یا خیر ؟زیرا آنچه که در بازار های جهانی شاهد هستیم ای انست که حتی دولتهای بسیار قوی ژاپن،آمریکا و اتحادیه اروپا توان تعیین نرخ برابری پول خود را ندارد و آنچه که اتفاق میافتد ناشی از کنش و واکنشهای بازار است.»
دکتر آرمان تاکید کرد:« این کنش و واکنشها میتواند از عوامل سیاسی گرفته تا عوامل اقتصادی و بلایای طبیعی مثل سیل و زلزله بر نوسانات بازار تاثیرگذار باشد.آمریکا قدرت تاثیرگذاری بالایی مثل بانکهای سرمایه گذاری دارند که همچنان که 5 بانک سرمایهگذاری آمریکایی از بزرگترین سرمایهگذاران جهان است که حجم داد و ستد آنها بین 35 تا 40 میلیارد دلار در روز است، قدرت این بانکهای سرمایه گذاری تا حدی است که میتواند اقتصاد بزرگی مانند ژاپن را در کمتر از یک روز از هم بپاشند.»
وی تبعات سیاسی و اقتصادی این نوسانات ارز در بازار را بسیار عظیم دانست و اظهار داشت:« با توجه به مسله تحریمهایی که بر کشور حاکم است هیچ بانک ایرانی نمیتواند با خارج از کشور معامله کند، تحریم نفت ایران مشکلاتی در زمینه فروش نفت به خارج را ایجاد میکند، گران شدن قیمت کالاهای وارداتی به ایران و از طرف دیگر مسله ساختاری است که هیچ سرمایهگذاری خارجی در کشور صورت نخواهد گرفت، بلکه سرمایه های داخلی هم از کشور خارج خواهد شد از سوی دیگر واحدهای تولیدی داخلی با مشکلات عظیمی روبرو میشوند و بعلت مصنوعی نگهداشتن نرخ برابری ریال در مقابل سایر ارز قدرت رقابت با کالاهای وارداتی را از دست خواهند داد.»
آرمان هیچ گونه پیش بینی برای روند قیمت ارز در بازار ارائه نداد و افزود:« در اینگونه مسایل هیچ پیشبینی نمی تواند کرد زیرا اقتصاد بر پایه علم بنا شده است که در آن پیشگویی و پیش بینی هیچ جایگاهی ندارد و بایستی منتظر ماند و دید که عوامل خارجی تاثیرگذار بر روی نرخ ارز چه روشی را در پیش خواهند گرفت، آیا فشاری بر دولت ایران برای برابری نرخ ارز وارد میکنند یا اینکه شرایط را در همین حال حفظ میکنند؟»
این اقتصاددان تاکید کرد:« بانکهای سرمایهگذار آمریکایی با ثابت نگهداشتن نرخ برابری ریال در مقابل سایر ارزها ریشه اقتصاد در ایران را خشکاندند، زیرا تولید کننده داخلی همواره با تورم دو رقمی مواجه بود در حالی که درآمد او ناشی از صادرات یا قیمتهای خودش در برابر کالاهای وارداتی یا حتی کالا هایی که صادر میکرد ثابت بود.بنابراین این موسسههای خارجی اصولا نقض وکنترل اقتصاد جهان را در اختیار دارند و اقتصاد ایران هم که یک اقتصاد کوچک است که اهمیت چندانی ندارد که بتوان بر روی آن حساب کرد مگر اینکه عوامل و دلایل سیاسی وجود داشته باشد.»
نماینده اسبق وزارت اقتصاد در هیات امنای حساب ذخیره ارزی با انتقاد از سیاست های دولت خاطر نشان کرد:« دولت ما تا به حال همه اقتصاددانان و کارشناسان اقتصادی را یکسان ندانسته و فقط از کسانی که خودشان میخواهند و مورد تایید خودشان هستند دعوت و نظرخواهی میکنند که کاملا مشخص است از چنین جلساتی برنامه مفیدی بیرون نمیآید، البته تا به حال آن دسته از اقتصاددانانی که به اصلاح امور معتقد بودند نقطه نظرات خود را ارائه دادهاند و علاوه برآن موارد مشابهی وجود داشته که دولتها توانستند این نوسانات را تحت کنترل در آورند اما به نظر میرسد دولت ما اعتقادی به نقطه نظرات کارشناسی ندارد و کارشناسانی دارد که نظراتشان جنبه علمی ندارد.»
دکتر آرمان در پایان یادآور شد:« به علت شرایط و تحریمهایی که بر کشور حاکم است چنین نوساناتی در بازار ارز وجود دارد بنابراین وقتی کشور تحت تحریم کامل قرار دارد نمیتوان انتظار داشت که در آن سرمایهگذاری صورت گیرد به همین خاطر من به دولت پیشنهاد می کنم اگر نقشی در این نوسانات قیمت ارز در بازار دارد اجازه دهد بازار کار خودش را بکند تا بالاخره قیمت ارز در یک رقمی خود را تثبیت کند.»
